Υπόμνημα Σχετικά με το προσχέδιο για τον Πέρι Ενιαίας Εκπαίδευσης
(δομές Υποστήριξης) Νόμο του 2019
Δόθηκε δια χειρός
Αξιότιμη Κα Λοττίδη,
Η Ανάγκη για δημιουργία ενός σαφούς, ολοκληρωμένου και απαλλαγμένου από διακρίσεις νομικού πλαισίου εκπαίδευσης, όπως αυτή ορίζεται από την Σύμβαση για τα Δικαιώματα του παιδιού και την Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία είναι κάτι το όποιό εδώ και χρόνια οι οργανώσεις μας ζητούν, αλλά και υποχρέωση του κράτους να υλοποιήσει άμεσα μετά μάλιστα και από τις καταληκτικές παρατηρήσεις των πιο πάνω επιτροπών, προς την Κύπρο που αναφέρουν, μεταξύ άλλων πολύ ξεκάθαρα την ανάγκη δημιουργίας ενός σαφές νομοθετικού πλαισίου, που εγγυάται στην θεωρία και στην πράξη το σεβασμό στην διαφορετικότητα, την προαγωγή ανάπτυξη και διασφάλιση έγκαιρης παιδικής παρέμβασης και εκπαίδευσης, την λήψη μέτρων περιλαμβανομένων των εύλογων προσαρμογών σε όλα τα σχολεία, ώστε όλα τα παιδιά με αναπηρία να είναι σε θέση να ασκούν το δικαίωμα τους στην εκπαίδευση με την συμπερίληψη τους στο γενικό εκπαιδευτικό σύστημα.
Περαιτέρω η Επιτροπή του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα Ατόμων με Αναπηρίες στις καταληκτικές παρατηρήσεις της το 2017, μετά από καταγγελίες και των δικών μας οργανώσεων για κατά συρροή παραβιάσεων των δικαιωμάτων των παιδιών μας, κάλεσε την Κυπριακή Δημοκρατία να διασφαλίσει το δικαίωμα των παιδιών με αναπηρία σε ενιαία εκπαίδευση, σε γενικά σχολεία (σύμφωνα με το γεν, σχ.αρ.4 2016 της επιτροπής ( παρ.22)) ακόμα και όταν οι γονείς των παιδιών με αναπηρία δεν συγκατατίθενται.
Κάλεσε την Κυπριακή Δημοκρατία να διασφαλίσει ένα σαφές νομοθετικό πλαίσιο για την ενιαία εκπαίδευση και την παρακολούθηση της με σκοπό την πλήρη αντικατάσταση της διαχωριστικής από την ενιαία εκπαίδευση (παρ.50). Όπως επίσης κάλεσε να διασφαλίσει ένα επαρκώς χρηματοδοτούμενο, σαφές και στοχευμένο σχέδιο δράσης για την πρόσβαση σε εύλογες προσαρμογές, επιμόρφωση και κατάρτιση των εκπαιδευτικών καθώς και την διασφάλιση σταδιακά ότι όλα τα άτομα με αναπηρίες να είναι σε θέση να ασκήσουν το δικαίωμα τους στην Ενιαία Εκπαίδευση.
Με το προσχέδιο της νομοθεσίας που έχουμε στα χέρια μας είναι ξεκάθαρο ότι ο νομοθέτης, στο προοίμιο, έβαλε προσεκτικά όλα όσα έπρεπε να βάλει για να χαϊδέψει τα αυτιά μας, και να πιστέψουμε ότι πάμε προς την σωστή κατεύθυνση, ενώ στο περιεχόμενο, πάλι πολύ προσεκτικά, έβγαλε όλα όσα έπρεπε να βγάλει από τις συστάσεις των εμπειρογνωμόνων για να διασφαλίσει ότι ΔΕΝ θα αλλάξει τίποτα από όλα όσα γίνονται σήμερα.
Γίνεται μια προσπάθεια να διασφαλίσουν νομιμότητα των παραβιάσεων που ασκούν σήμερα προς τα παιδιά μας (συμπεριλαμβάνοντας τις σημερινές πρακτικές διαχωρισμού που ακολουθεί το Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού κάτω από ένα νόμο ‘Ενιαίας Εκπαίδευσης’, και που κάθε άλλο παρά Ενιαία θα είναι.
Έχουμε καταγγείλει, πολλές φορές τις παραβιάσεις εις βάρος των παιδιών με αναπηρίες ή και εκπαιδευτικές ανάγκες και τις έχουμε καταγραμμένες. Το ΄καλό ΄ συμφέρον των παιδιών μας κρίνεται με βάση τα οικονομικά κριτήρια και τις παροχές "πακέτα" που προσφέρει το υφιστάμενο εκπαιδευτικό μας σύστημα χωρίς να λαμβάνει υπόψιν τις εξατομικευμένες ανάγκες του κάθε παιδιού και τις εύλογές προσαρμογές που χρειάζονται τα παιδιά με αναπηρίες για να απολαμβάνουν το κατοχυρωμένο τους δικαίωμα σε ίση πρόσβαση στην ποιοτική εκπαίδευσή.
Ο αριθμός παιδιών στα ειδικά σχολεία παραδόξως αυξάνεται και οι ειδικές μονάδες φιλοξενούν ακόμη και παιδιά με ελαφριές εκπαιδευτικές ανάγκες. Ελάχιστα είναι τα παιδιά που επανεντάσσονται στα πλαίσια της γενικής τάξης με αποτέλεσμα την Μέση Εκπαίδευση, να εγκαταλείπουν ακόμη και την μερική φοίτηση .
Έχουμε καλεστεί να δώσουμε τις απόψεις μας σε ένα κείμενο το οποίο δεν έχει σωστή βάση, και ΔΕΝ διασφαλίζει την Ενιαία Εκπαίδευση αφού επιτρέπει με τον ίδιο ακριβώς τρόπο όπως τον υφιστάμενο Νόμο του ΄99 τον διαχωρισμό των παιδιών μας, σε πλαίσια φοίτησης ξεχωριστά από τα άλλα παιδιά. Ο γονέας δεν αποτελεί ίσο μέρος των αποφάσεων (όπως σύστησαν οι εμπειρογνώμονες) παρά μόνο έχει το δικαίωμα ενημέρωσης και ενστάσεων, όπως ακριβώς γίνεται σήμερα.
Το Προσχέδιο αυτό αποτελεί ύβρη προς εμάς και τις διεκδικήσεις μας, όχι μόνο δεν έχουν εισακουστεί οι απόψεις μας κατά την διαδικασία των συναντήσεων με την επιτροπή, αλλά ούτε ακολουθήθηκαν οι συστάσεις των εμπειρογνωμόνων και σας παραδίδουμε προς μελέτη συγκριτικές αναλύσεις δύο ακαδημαϊκών του Δρ. Χριστοδούλου και Δρ. Αγγελίδη που επιβεβαιώνουν αυτά τα οποία αναγράφουμε πιο πάνω.
Κατανοούμε τις αντιδράσεις, προς μια πορεία προς την ενιαία εκπαίδευση από διάφορα σύνολα, από εκπαιδευτικούς, επαγγελματίες, ακόμη και γονείς και γνωρίζουμε πως κάθε δραστική αλλαγή επιφέρει στην αρχή αντιδράσεις. Το κράτος οφείλει να ενημερώσει σωστά όλους τους εμπλεκομένους για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρίες ούτως ώστε να μην χωράει καμία αμφισβήτηση προς την εφαρμογή τους.
Υπάρχουν επίσης αντιδράσεις ομάδων γονέων που τα παιδιά τους σήμερα φοιτούν σε διαχωριστικού τύπου πλαίσια που ανησυχούν και δεν θέλουν την κατάργηση των διαχωριστικών πλαισίων φοβούμενοι ότι τα παιδιά τους δεν μπορούν να ανταπεξέλθουν, και έχουν δίκαιο επειδή κρίνουν με τα δεδομένα τα σημερινά. Αυτά τα δεδομένα καλούμαστε να αλλάξουμε και αυτές τις ριζωμένες (όπως είπε και η επιτροπή) νοοτροπίες του διαχωρισμού.
Με μεταβατικές διατάξεις και χρονοδιαγράμματα μπορούμε να εξασφαλίσουμε μια ομαλή μετάβαση από την ειδική στην Ενιαία Εκπαίδευση.
Οι ανησυχίες αυτές δεν πρέπει να αποτελούν άλλοθι στο Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού και κατ επέκταση στην Κυπριακή Δημοκρατία να διαφύγει των υποχρεώσεων της αλλά πρέπει να προχωρήσει με σοβαρότητα στην σταδιακή εφαρμογή των σχετικών διατάξεων της Σύμβασης.
Ζητούμε από Εσάς , ως Ανεξάρτητος Μηχανισμός Προώθησης, Προστασίας και Παρακολούθησης της εφαρμογής της Σύμβασης του ΟΗΕ για τα άτομα με αναπηρία Και ως Αρμόδια Αρχή για την Διασφάλιση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων να παρέμβετε άμεσα με τρόπο που να υποχρεώνει το κράτος να διαμορφώσει ένα σύγχρονο νομικό πλαίσιο που να διασφαλίσει πρόσβαση στα παιδιά με αναπηρίες σε Ενιαία , ποιοτική και δωρεάν πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση σε ίση βάση με άλλους στις κοινότητες τις οποίες ζουν.
Με εκτίμηση
Γιούλα Πιτσιάλη εκ μέρους
1.Ομάδα Προτωβούλίας Γονέων για τα δικαιώματα ατόμων με αναπηρίες
2.Παγκύπρια Οργάνωση Γονέων και φίλων Παιδιών με Εγκεφαλικές και άλλες Αναπηρίες ‘Αγκαλιά Ελπίδας
3.Παγκύπρια Οργάνωση Τυφλών